Voorwaarden

We herhalen nogmaals de algemene voorwaarden uit het Koninklijk Besluit:  

1. De warmtepomp wordt geplaatst in een woning die, na de uitvoering ervan, daadwerkelijk hetzij uitsluitend, hetzij hoofdzakelijk, als privéwoning wordt gebruikt.
2. De warmtepomp wordt geplaatst in een woning waarvan de eerste ingebruikneming heeft plaatsgevonden in de loop van een kalenderjaar dat minder dan tien jaar voorafgaat aan de eerste factuur met betrekking tot die warmtepomp.
3. De warmtepomp voldoet aan de benchmarks voor emissies1.

De factuur en het dubbel die de dienstverrichter bewaart maakt melding van de voorwaarden, zie hieronder.  

Type warmtepompen  

Warmtepompen worden omschreven als “apparaten die warmte onttrekken aan natuurlijke bronnen, zoals de grond, de omgevingslucht of het grondwater, en deze warmte, na eventuele temperatuursverhoging, overbrengen in de woning”. Alle types all-electric warmtepompen komen in aanmerking voor het verlaagd btw-tarief zolang die bestemd zijn om de woning te verwarmen en/of van warm sanitair water te voorzien. Warmtepompen die uitsluitend dienen als koeling niet. Lucht/lucht warmtepompen die zowel warmte als koeling kunnen produceren, vallen onder het verlaagd btw-tarief indien de warmtefunctie niet definitief uitgeschakeld kan worden. Het is evenwel niet vereist dat de (actieve) koelfunctie wordt uitgeschakeld. Warmtepompboilers vallen ook onder het verlaagd btw-tarief.  

Hybride warmtepompen komen niet in aanmerking voor het verlaagd btw-tarief. Zowel het plaatsen van een warmtepomp met een nieuwe of bestaande traditionele fossiele verwarmingsinstallatie als het plaatsen van een all-in-one hybrid wordt uitgesloten.  

Werkzaamheden onder het verlaagd btw-tarief

Naast de eigenlijke technische installatie van de warmtepomp (bv. compressor, verdamper, condensor, expansieventiel, buitenunit, captatielussen), is het verlaagde btw-tarief ook van toepassing op alle onderdelen en toebehoren van de technische installatie die specifiek zijn voor het betrokken systeem (bv. bevestigingsmateriaal, kabels, leidingen) en die geplaatst worden in het kader van de werken. Het gaat om de componenten die strikt nodig zijn om de installatie te doen werken.

Het verlaagde btw-tarief is niet van toepassing op het warmteafgiftesysteem (hydraulische leidingen, vloerverwarming, radiatoren, thermostatische kranen, etc.). Ook de klimaat- en comfortregeling (o.a. thermostaat in de kamer) en aanverwante energie managementsystemen ('EMS'), energiemeters, buitensensoren, expansievaten en ontluchters vallen niet onder het verlaagd btw-tarief.

Geothermische boringen

Het verlaagd btw-tarief is ook van toepassing op alle werkzaamheden die nodig zijn voor de plaatsing van de warmtepomp zoals geothermische grondboringen.  Deze werkzaamheden dienen evenwel aan de klant te worden gefactureerd door de belastingplichtige die de eigenlijke installatie levert en plaatst, m.a.w. de installateur. Indien een eindklant zowel beroep doet op een boorder als een installateur, zal enkel de installateur het verlaagd btw-tarief kunnen toepassen. Zoals in het verleden kan via facturatie tussen boorder en installateur wel het verlaagd btw-tarief worden toegepast.  

Voorbeeld uit de circulaire  

Voor de installatie van een warmtepomp heeft de klant aannemer A aangesproken die een grondboring zal uitvoeren. Daarna zal aannemer B de warmtepomp leveren en plaatsen waarbij hij uiteraard gebruik maakt van de door A verrichtte grondwerken. Kunnen de werken uitgevoerd door A het verlaagd btw-tarief genieten?

Neen. De werken die aannemer A uitvoert kunnen op zich beschouwd immers niet aangemerkt worden als de levering met plaatsing van een warmtepomp.

Het kan voorkomen dat aannemer A zijn diensten factureert aan aannemer B. In die relatie wordt de btw tegen het normale btw-tarief voldaan door B (verlegging van heffing). Wanneer B vervolgens aan de klant, als eindklant, factureert is de toepassing van het verlaagde btw-tarief over het geheel van de werken wel mogelijk.

Zelfbouwpakketten  

De loutere aankoop van (de onderdelen van) de technische installatie blijft onderworpen aan het normale btw-tarief van 21 %. Dit geldt bijvoorbeeld voor de zelfbouwpakketten die op de markt beschikbaar zijn.

De tijdelijke maatregel geldt ook niet wanneer de klant de technische installatie zelf aankoopt in een gespecialiseerde winkel (tegen het btw-tarief van 21 %) of eventueel tweedehands verwerft waarbij die klant vervolgens de installatie zelf plaatst dan wel laat plaatsen door een installateur. In dat geval geldt voor die plaatsing het normale btw-tarief van 21 %.

Appartementen

Indien de werken worden uitgevoerd voor de gemeenschappelijke delen van een appartementsgebouw, en indien elke mede-eigenaar in de kosten bijdraagt in functie van zijn onverdeeld deel in de gemeenschappelijke delen, hangt het toepasselijke btw-tarief op ieders deel in de kosten af van of deze voldoen aan de voorwaarden (omtrent de werkelijke bestemming van de appartementen, de ouderdom van het gebouw, …).

Opdat de aannemer met kennis van zaken een factuur zou kunnen uitreiken aan de vereniging van de mede-eigenaars, en op een correcte manier de prijs kan uitsplitsen, dient deze te beschikken over de nodige info (bijv. omtrent de werkelijke bestemming van de appartementen, de ouderdom van het gebouw, …).

Bij de bepaling van de datum van eerste ingebruikneming bij appartementsgebouwen dient men een onderscheid te maken. Voor de werken verricht aan de gemeenschappelijke delen van het appartementsgebouw wordt, voor het bepalen van de ouderdom van dit gebouw, rekening gehouden met de datum van eerste ingebruikneming van het eerste appartement. Voor de werken uitgevoerd aan de privatieve delen van een appartement, geldt de datum van eerste ingebruikneming van dat appartement.

Onderhoud en herstellingen

Het verlaagd btw-tarief is niet van toepassing op het onderhoud en de herstelling van een warmtepomp voor woningen jonger dan 10 jaar. Voor woningen die minstens 10 jaar in gebruik zijn genomen, kan het btw-tarief van 6 % daarentegen wel van toepassing zijn op het onderhoud, de herstelling van de installaties.  

Definitie privéwoning

Het verlaagd btw-tarief is enkel van toepassing op “een woning die, na de uitvoering ervan, daadwerkelijk hetzij uitsluitend, hetzij hoofdzakelijk, als privéwoning wordt gebruikt.”

Dit betekent:

• de woning wordt uitsluitend aangewend als privéwoning: het btw-tarief van 6 % is van toepassing op de werken.
• het gebouw wordt uitsluitend voor beroepsdoeleinden gebruikt: het btw-tarief van 21 % is van toepassing op de werken.
• de woning heeft een gemengd gebruik (privé/beroeps) dan kan het btw-tarief van 6 % op de volledige werken worden toegepast indien:
  • de privéaanwending overwegend is (en de beroepsaanwending dus bijkomstig is) en indien de installatie gebruikt wordt voor het geheel van de woning.

De beoogde woningen:

• privéwoningen (eventueel ook tweede, derde, … woning in België);
• verblijfsinrichtingen voor bejaarden welke door de bevoegde overheid zijn erkend;
• internaten die zijn toegevoegd aan scholen of universiteiten of die ervan afhangen;
• jeugdbeschermingstehuizen en residentiële voorzieningen die op duurzame wijze, in dagen nachtverblijf, minderjarigen huisvesten en die erkend zijn door de bevoegde overheid;
• opvangtehuizen die in dag- en nachtverblijf thuislozen en personen in moeilijkheden huisvesten en die erkend zijn door de bevoegde overheid;
• psychiatrische verzorgingstehuizen die op een duurzame wijze in dag- en nachtverblijf personen met een langdurige en gestabiliseerde psychische stoornis of mentaal gehandicapten huisvesten en die door de bevoegde overheid erkend zijn;
• gebouwen waar, ten titel van een initiatief van beschut wonen erkend door de bevoegde overheid, het op een duurzame wijze huisvesten in dag- en nachtverblijf en het begeleiden van psychiatrische patiënten plaatsheeft.

De bestemming van het gebouw bepaalt het BTW-tarief. Als de eindgebruiker aangeeft dat het een privéwoning betreft is 6% van toepassing, ook indien de factuur uitgereikt wordt aan een (patrimonium)vennootschap.

Verplichtingen inzake factuur

We herhalen nogmaals dat de factuur volgende verplichte vermelding dient te omvatten:

'Btw-tarief: Bij gebrek aan schriftelijke betwisting binnen een termijn van één maand vanaf de ontvangst van de factuur, wordt de klant geacht te erkennen dat (1) de werken worden verricht aan een woning waarvan de eerste ingebruikneming heeft plaatsgevonden in een kalenderjaar dat minder dan tien jaar voorafgaat aan de datum van de eerste factuur met betrekking tot die werken, (2) de woning, na uitvoering van die werken, uitsluitend of hoofdzakelijk als privéwoning wordt gebruikt en (3) de werken worden verstrekt en gefactureerd aan een eindverbruiker.

Wanneer minstens één van de onder (2) en (3) bedoelde voorwaarden niet is voldaan, zal het normale btw-tarief van 21 pct. van toepassing zijn en is de afnemer ten aanzien van die voorwaarden aansprakelijk voor de betaling van de verschuldigde belasting, interesten en geldboeten.'.

Deze vermelding heeft als doel de installateur te ontdoen van zijn aansprakelijkheid met betrekking tot de correcte toepassing van het btw-tarief. Hij kan zelf namelijk niet alle voorwaarden voor de toepassing van het verlaagd btw-tarief beoordelen.  

Bron: Techlink